Yangın Dolabı Montajı ve Bağlantılarının Yapılması
Yangın dolabı, binadaki en çok görülen ama en çok yanlış monte edilen yangın ekipmanıdır. Dolabın varlığı tek başına yeterli değildir; doğru yerde, doğru yükseklikte ve yeterli basınçta olması gerekir.
Yerleşim kuralları
Yangın dolapları, binadaki her noktaya hortumla ulaşılabilecek biçimde dağıtılır. Yerleşimde üç ilke geçerlidir:
- Kaçış yolu üzerinde olmalı — merdiven sahanlığı, koridor ve çıkış kapısı yakını tipik konumlardır.
- Kolay görülebilir ve erişilebilir olmalı; önü hiçbir koşulda kapatılmamalıdır. Sahada en sık görülen kusur, dolap önüne malzeme istiflenmesidir.
- Yerleşim aralığı, hortum boyu ve etkili atış mesafesi dikkate alınarak belirlenir; korumasız bölge kalmamalıdır.
Montaj yüksekliği
Dolabın vana ve makara merkezinin, bitmiş zeminden yaklaşık 1,5 metre yükseklikte olması yaygın uygulamadır. Amaç, panik anında kullanıcının eğilmeden veya uzanmadan vanaya ulaşabilmesidir. Çok yüksek monte edilen dolap kadın ve kısa boylu kullanıcı için, çok alçak monte edilen ise hortumun kıvrılması bakımından sorun çıkarır.
Su bağlantısı ve basınç
Yangın dolabı besleme hattı, sprinkler hattından bağımsız değerlendirilir ve genellikle ortak bir pompa grubundan beslenir. İki değer kritiktir:
- En elverişsiz dolapta yeterli basınç — binanın en uzak ve en yüksek dolabında dahi etkili atış sağlanmalıdır.
- En elverişli dolapta aşırı basınç olmaması — zemin kattaki dolapta basınç fazla yüksekse hortum tek kişiyle tutulamaz hâle gelir. Bu durumda basınç düşürücü kullanılır.
Yüksek yapılarda alt katlardaki aşırı basınç sık karşılaşılan bir sorundur ve tasarımda basınç bölgeleri oluşturularak çözülür.
Montaj adımları
- Dolap gövdesinin sabitlenmesi. Gömme tip dolaplarda duvar boşluğu önceden bırakılır; sıva üstü tipte gövde dübellerle sabitlenir. Gövde terazisinde olmalıdır, aksi hâlde kapak tam kapanmaz.
- Besleme borusunun getirilmesi. Boru, dolap gövdesine tanımlı giriş noktasından bağlanır. Boru askı ve mesnetleri, hortum çekildiğinde oluşacak kuvveti taşıyacak şekilde yapılır.
- Vana montajı. Küresel vana kolunun tam açılabildiği ve dolap kapağına çarpmadığı kontrol edilir.
- Makara ve hortumun yerleştirilmesi. Makara serbest dönmelidir; hortum dolanmadan çekilebilmelidir.
- Lans ve nozul bağlantısı. Nozulun kapalı, ayarlı ve sızdırmaz olduğu doğrulanır.
Devreye alma testi
Montaj bittikten sonra dolabın gerçekten su verdiği denenmelidir. Test sırasında bakılacaklar:
- Vana tam açıldığında su akışı kesintisiz mi?
- Nozuldan çıkan atış mesafesi yeterli mi?
- Bağlantılarda sızıntı var mı?
- Hortum tamamen çekildiğinde makarada takılma oluyor mu?
Basınç ölçümü, en elverişsiz dolapta ve pompa çalışır durumdayken yapılmalıdır; şehir şebekesi basıncıyla yapılan ölçüm gerçek performansı göstermez.
Periyodik bakımda kontrol edilenler
- Dolap önünün açık olması
- Hortumun çatlak, ezik ve küf kontrolü
- Vananın sıkışmadan açılıp kapanması
- Makaranın serbest dönmesi
- Basınç değerinin kayıt altına alınması
Hortumların belirli aralıklarla basınç testine tabi tutulması gerekir; görsel kontrol iç yapıdaki bozulmayı göstermez.
Yangın dolabı tesisatınızın projelendirilmesi, montajı ve periyodik bakımı için ASPEK'ten destek alabilirsiniz.
